ترجمه استاندارد DIN 1045 زیر سازی و آماده سازی سطوح بتنی

 ترجمه استاندارد DIN 1045

پوشش و انواع لاینینگ حفاظتی غیر فلزی برای سازه های قالبی بتونی در کارخانه های فرایندی طراحی و آماده سازی سطوح زیر کار

ساختمان دستگاههای شیمیایی ،حفاظت سطوح با موا د غیر فلزی برای سازه های بتونی در کارخانه های فرایندی ،الزامات سطوح زیر کار

بر طبق روند جاری استاندارد های منتشره توسط سازمان بین المللی استاندارد (ISO)،در سرتا سر این مطلب یک گاما(،) جهت نشان دادن اعشار مورد استفاده قرار گرفته است .

اشارات صورت گرفته به DIN 1045 مربوط به نسخه منتشر شده در تیر ماه سال 1367 می باشد.

01 حیطه کاربرد

این استاندارد الزامات طراحی سازه های بتونی مورد استفاده در واحد های کارخانه های فرایندی تحت پوشش حفاظتی مطابق با بخش اول DIN 28052 را بیان میدارد و توصیه هایی را از نظر آماده سازی سطوح بتونی ،پوششها و اندود سیمانی ارائه می نماید.

02 مفاهیم

0201 درزها

020101 درزهای ساختمانی

درزهای ساختمانی، یک درز در یک سازه می باشد که در محلی ایجاد می گردد که پیوستگی ساختمان ممکن نباشد.

020102 درز انبساط

یک درز انبساط ،درزی است که حرکات سازه های پدید آمده در نتیجه انبساط یا ساخت ساختمان را در خود جذب می کند.

020103 درز کاذب

درز کاذب ،درزی است که با استفاده از یک ایجاد کننده ترک برای کاهش عمق در سطح بتون بوجود میاید و بدینوسیله محل ترکها یی که ممکن است بوجود آید را تعیین می کنند.

0202 مقاومت کششی

در این استاندارد ، مقاومت کششی ، اندازه ای برابر حداکثر باری است که یک ساختمان بتونی میتواند به هنگام قرار گرفتن تحت کشش غیر محوری تحمل کند .

03 طراحی اجزای بتونی

0301 کلیات

علاوه بر شرایط موثر استاندارد تشریح شده در DIN 1055وDIN1072،عوال زیر نیز به هنگام تحلیل اجزای پیش ساخته بتونی در نظر گرفته خواه شد:

کشش پدید آمده در نتیجه حرکات حرارتی.

کشش پدید آمده در نتیجه نشستهای متفاوت .

کشش پدید آمده در نتیجه انقباض ،گرمای تبخیر ویا تغییرات در میزان رطوبت .

بتونهای مسلح و غیر مسلح باید حداقل الزامات مقاومت طبقه B 25 مشخص شده در DIN 1045 را تامین نمایند.

در صورتیکه حفاظت توسط پوشش متصل شده به ساختمان (بخش 1 DIN 18516را ملاحظه نمایید)تامین نگردد. سطح داخلی پوشش باید در مقابل تاثیرات منفی آب ،فشار بخار آب و فشار هیدرو استاتیک محافظت گردد. در صورتیکه احتمال داشته باشد که بخار آب در شرایط کار باعث جدا شدن پوشش حفاظتی گردد.عامل مضری در نظر گرفته خواهد شد.

جدا شدن میتواند در نتیجه یخ زدگی ،تجمع رطوبت در زیر پوشش ،نیرو های مویینگی و یا مواد محلول در آب ایجاد کننده فشار اسمزی پدید آید. اگر ساختمان در معرض نفوذ آب زیر زمینی قرار داشته باشد ،عایقکاری رطوبتی باید صورت گیرد (بخشهای 1 تا6 DIN 18195  را ملاحظه فرمایید).

0302 تعریف حدود ترکها

باید دقت نمود تا ترکها به مقدار حداقل ممکن باشد زیرا عملکرد پوشش محافظ میتواند با تشکیل ترکها در سطح بتون دچار خدشه گردد.کلیه ترکها ی ناشی از نصب کارخانه فرایندی و عملیات متعاقب آن در تحلیل در نظر گرفته خواهد شد.

علاوه بر تغییر شکل در نتیجه بارهای استاتیک یا دینامیک ،تغییر شکل میتواند .ناشی از شرایط ناپایدار تحمل بار ،انقباض ،خزیدن یا حرکت گرمایی نیز باشد . چنین تنشهایی میتواند تصادفی یا دائمی باشد .

در صورتیکه ساختمان با رعایت DIN 1045 ساخته شده باشد ،تغییر شکل منفی نباید پدید آید .

با انتخاب طراحی مناسب باید خطر تشکیل ترکها را در حداقل ممکن نگاه داشت .محل تقاطع اجزای بتونی قالبی باید در سرتاسر آن به صورت پیوسته باشد، یعنی هیچ فاصله  یا برآمدگی نداشته باشد.حداکثر عرض ترک باید چنان در نظر گرفته شود که با ویژگیهای انبساطی سیستم پوششی انتخاب شده هماهنگی داشته باشد.

در صورتیکه بتون بر  طبق مشخصات مندرج در جدول شماره14 یا 15 (خط 3) DIN 10451مسلح شده باشد عرض در نظر گرفته شده برای ترکها نباید از 0.25میلیمتر بیشتر باشد و در صورتیکه تحلیل بر طبق بروشورDA(نکات تشریحی DIN 1045) صورت گرفته باشد این عرض نباید از 0.2 میلیمتر بیشتر باشد . جهت اطلاع از مشخصات جدول شماره10 DIN 1045 را ملاحظه فرمایید.

در برخی از موارد باید پیش تنیدن را مورد نظر قرار داد.حدود ترکهای زیر برای اجزای بتونی قالبی تحت پوشش حفاظتی تعریف شده است .

گروه الف:سطوح دارای ترکهای بسیار باریک

ترکهای منقطع به عرض کمتر از 0.1 میلیمتر (تر کبرداری) مجاز می باشد.ترکهای جدید یا ترکهای موجودی که پس از اجرای سیستم پوششی پهنتر شده باشد نباید از عرض 0.1 میلیمتر بیشتر باشد.

گروه الف شامل اجزای بتونی پیش تنیده و مسلح حالت اول بیان شده در بخش 0102و6 در DIN 1045 یا DIN 4227 ونیز اسلبهای مسلح کف در تماس کامل با ساپورتهایشان و سطح بالایی اسلبهای با طول یکسان و بدون برآمدگی میباشد.

گروه ب:سطوح دارای ترکهای باریک

عرض ترکها نباید از 0.25 میلیمتر تجاوز کند. این امر باید در مورد ترکهای جدید و ترکهای موجودی که پس از اجرای سیستم پوششی پهنتر میشود و در جائیکه سیستم پوششی باید سمت کششی اجزای بتون مسلح را بپوشاند نیز رعایت گردد.

گروه ب:شامل اجزای مسلح مندرج در جدول 14 یا 15 DIN 1045میگردد.

گروه ج:سطوح دارای ترکهای پهن

عرض ترکها نباید از 0.5 میلیمتر فراتر رود .این گروه شامل ترکهای با عرضی بیشتر از موارد مشخص شده برای گروه ب،صرفنظر از اینکه چنین ترکهایی در تحلیل مجاز شناخته شده باشد و یا تصادفاً در حین استفاده رخ داده باشد ،می باشد.

اجرای یک سیستم پوششی برای اجزای بتونی متعلق به این گروه نیاز به توجه ویژه دارد.

مشخصات ذکر شده برای گروه های الف تا ج مربوطه به ترکهایی می گردد که در نتیجه کشش یا پیچش در اثر بار مکانیکی یا حرارتی ایجاد شده باشد . ترکهایی که درنتیجه ایجاد برش ایجاد شده باشد نباید با پوشش حفاظتی پوشانده شود.

0303 درزها

از آنجائیکه درزها عموماً خطری برای آب بندی ساختمان بتونی و سیستم پوششی محسوب میشود. تعداد درزهای  طراحی شده برای خنثی سازی حرکات انبساطی و انقباضی باید محدود شود.

درزها باید مستقیم و در انتهای بالایی شیبها قرار گرفته باشد وجزئیات آن با سیستم پوشی انتخاب شده مطابقت کند.

برخی از انواع سیستمهای پوششی نمیتواند بر روی اجزای بتونی دارای درز اجرا گردد.

0304 سطوح شیبدار

سطوح بتونی شیبداری که در معرض مایعات قرار دارد باید دارای حداقل شیبی برابر 1.5٪باشد . به منظور در نظرگرفتن تلرانس احتمالی به رقم بالا باید 0.5٪باشد . به منظور در نظر رفتن تلرانس احتمالی به رقم با لا باید 0.5٪ و حداکثر 30 میلیمتر در طول سطح به آن اضافه شود.جهت شیب باید از تیرهای اصلی و فونداسیونهای مخازن ،دیوارها و درزهای انبساط دور شود تا امکان تخلیه مناسب فراهم گردد.

0503 همواری

هموارس سطوح باید مطابق با مقادیر مندرج در جدول شماره 3 (خط 3)DIN  18202 (نسخه منتشر شده در اردیبهشت 1365) باشد یعنی میزان ناهمواری نباید در طول 4 متر میله تسطیح از 9 میلیمتر تجاوز کند.

0306آبروها وکانالها

آبروها وکانالها نباید بر روی سطوحی که ممکن است در معرض تغییر شکل و ترک خوردگی متعاقب آن باشد ،قرار گیرد . شیب آنها باید عموماً 1٪باشد ،اما به هرحال نباید از 0.5٪ کمتر شود.از آنجا که آبروها و کانالها خطری نسبت به آب بندی محسوب میشوند ،تعداد آنها باید محدود شود.آنها باید دارای طراحی مخصوص باشند.

عرض کانال به صورت تابعی از حداکثر عمق در نظر گرفته میشود تا پوشش مناسب سطح زیرین امکانپذیر گردد.

0307 گودالها ومخازن

گودالها و مخازن مدفون باید در مقابل نفوذ رطوبت عایقکاری گردد.جهت اطلاع از روشهای عایقکاری رطوبتی ،بخش 1 تا 6DIN 18195 را ملاحظه فرمایید.

0308 اجزاء

اجزای نظیر سوکتها ،خروجیهای فاضلاب ،بستها و زانوییهای نفوذ باید چنان به بخش بتونی محکم گردد که در نتیجه اعمال بار از جایشان خارج نشوند ،اقداماتی باید صورت گیرد تا این اجزاء ،در معرض تنش دینامیک قرار نگیرد.

هنگام انتخاب مواد برای اجزاء باید نوع سیستم پوششی مورد استفاده در نظر گرفته شود . اگر قرار باشد بستها را به اجزای بتونی متصل کنیم . باید از سوکتهای سرامیکی استفاده شود.

0903 بتون ،پوشش و اندود سیمانی بر روی سطوح شیبدار

احتمال ترک خوردن بتون ،پوشش و اندود سیمانی سطوح شیبدار باید با تامین تقویت اضافی به حداقل ممکن کاهش داده شود . باید اطمینان حاصل نمود که تمام حرکات ناشی از تغییرا درجه حرارت ،ارتعاش ،رفت و آمد وغیره میتواند تحمل گردد.

قدرت چسبندگی وسختی کافی سطوح از خصوصیات لازم برای هر لایه تسطیح کننده میباشد که باید بر روی سطوح اجرا شود . پوشش ماسه سیمان باید بر طبق مندرجات بخش اول DIN 18560 حداقل دارای خصوصیات گروه ZE 30باشد.اندود باید مطابق با الزامات ملات گروه PIIIمندرج در بخش اول DIN 18550مخلوط گردد ودارای حداقل مقاومت فشاری 20N/mm2باشد.

به شرط تامین یک لایه اندود با چسبندگی دائمی میتوان یک پوشش حفاظتی را نیز اجرا نمود.

سطح زیر کار باید دارای مقاومت کششی مطابق با مشخصات مندرج در جدول شماره 1باشد .تعداد آزمایشات کششی مورد نیاز بستگی به همواری وبزرگی سطح تحت پوشش دارد.

نوع سطح زیر کار

مقاومت کششی برحسب N/mm2

متوسط

حداقل

ملات سیمان (اصلاح شده یا اصلاح نشده )

1.5<

1.0<

بتون یا ملات پلیمری(برای سطوحی که در معرض رفت وآمد قرار ندارند)

1.5<

1.0<

پوششهای اپوکسی به ضخامت تا 1 میلیمتر

1.5<

1.0<

پوششهای اپوکسی ضخیمتر از 1 میلیمتر برای بار درجه 2 یا بیشتر مطابق با بند فرعی 405 بخش اول DIN 28052

2.0<

1.5<

 

 

04 روش اجرا

بند 1 مقررات اجرای کار حفاظت و تعمیر اجزای بتونی ساختمان DAfstB باید رعایت گرددمگر آنکه مورد دیگری بیان شده باشد .

0401 مصالح ساختمانی

الزامات کار بر روی بتون وپوشش و اندود سیمانی باید در مشخصات کار مطابق با استانداردهای مربوطه ذکر گردد. افزودنیها ومواد کیورینگ باید مطابق با سیستم پوششی باشد.

0402 سطوح بتونی

040201 قالب ریزی

بتون ساختمانی باید چنان قالب ریزی گردد که سطوح آن صاف و عاری از نواقص باشد و بنابراین اجرای لایه های اضافی تسطیح کننده برای آن غیر ضروری باشد.

در صورتیکه بخواهیم یک پوشش حفاظتی بر روی بتون ساختمانی اجرا کنیم باید کیورینگی مطابق با بند فرعی3و10   DIN 1045 برای آن انجام دهیم .

اجزای بتونی باید مطابق با خلاصه اطلاعات مشخص شده برای سطوح قالب ریزی شود.سطوح تحت پوشش حفاظتی نباید صیقلی باشند . آنها باید یک بافت تقریباً صاف و متحد الشکل داشته باشد وسطح آن باید به کیفیت سطوح تهیه شده با تخته ملات باشد.

سطوح بتونی که توسط دستگاه ،فشرده و صیقلی شده باشد باید زیر شود.سطوح سخت شده باید صاف ،غیر صیقلی ،عاری از محل تجمع سیمان ،شن و لا یه های پولکی یا شکننده باشد.

لبه های تیز باید گرد شوند.کانالها بر طبق نوع پوشش حفاظتی مورد استفاده باید چنان توخالی باشند که امکان چسبندگی مناسب پوشش فراهم گردد.

040202 آماده سازی

عموماً زیر کردن سطوح بتون مورد نیاز می باشد . هر گونه دوغاب سیمان ،لایه شکننده یا پولکی و نیز رسوبات عوامل تجزیه شده باید با طرق مناسب نظیر بلاست ،ساب زدن ،تمیز کردن با شعله و چکش زدن پاک شود.

درجه زبری مورد نیاز به میزان زیادی بستگی به نوع سیستم پوششی مورد استفاده دارد.اگر از مواد کیورینگ استفاده شده است . باید این امر به پیمانکار اجرا کننده پوشش حفاظتی اطلاع داده شود تا هر اقدام اضافی مورد نیازی بتواند انجام شود.

بی نظمیهای سطح (نظیر محل جمع شدن سیمان یا شن )با تسطیح سطوح به روش مناسب پاک می شود تا سطحی مناسب برای اجرای بعدی پوشش حفاظتی را فراهم آورد.

تنظیم کننده های فاصله و سیمهای اتصال قابل خوردگی باید در عمق حداقل 30 میلیمتری زیر سطح بریده شود و حفره ها به طریق مقتضی پر شود . بهتر است از لقمه های با مخروط جداشدنی استفاده شود.

سطوح بتونی که در عمق مورد حمله اسیدها ،محلولها ی قلیایی،روغنها یا سایر مواد تخریب کننده قرار گرفته اند باید تا سطح سالم کنده شود و بتون تازه جای آن ریخته شود.در مکانهایی کهفقط لایه های بالایی صدمه دیده اند . ممکن است تمیز کردن به روش بلاست یا امولیسون کردن روش مطلوبی برای آماده سازی اجزای قالبی برای اجرای ÷وشش حفاظتی باشد.باید اقدامات مناسب جهت خنثی سازی رسوبات (مثلاًبا سولفاته کردن سطح )انجام شود تا از تخریب پوشش در مراحل بعدی جلوگیری به عمل آید.

 04020201 تمیز کردن با بلاست و ساب زدن

یک روش متعارف برای تمیز کردن لایه های نازک نظیر دوغابهای سیمانی ,سیمان,رنگ و کثیف شدگی ,تمیز کردن بوسیله بلاست و ساب زدن می باشد. با این وجود پاک کردن لایه های شکننده بتون نیاز به روشهای مناسبتری نظیر تمیز کردن با آب پرفشار یا چکش زدن دارد.ضربه زدن با دانه های فلزی یک رو بدون غبار از تمیز کردن با ضربه است که در آن یک دستگاه خود جلوبر که داخل محفظه قرار دارد . بر روی یک سطح افقی یا شیبدار حرکت میکند و جریانی از دانه ها یا ذرات فلزی را بر روی سطح صدمه دیده که با این ضربات شل میشود هدایت میکندونخاله های جدا شده همزمان مکیده میشود. با در نظر گرفتن طرح دستگاه های بلاست ذرات فلزی مشخص میشودکه لبه های اجزای بتونی و اطراف عناصر نصب شده در بتون بعداًنیاز به تمیز کردن دستی یا مکانیکی دارد.

04020202 پاک کردن با شعله

به هنگام پاک کردن با شعله ,سطح بتون برای زمان کوتاهی در معرض شعله اکسیژن – استیلن قرار می گیرد  تا درجه حرارت C01500گرم میشود و بدین طریق  باعث پوسته پوسته شدن و گداخت لایه 5 میلیمتری بالایی میگردد. در چنین حالتی سطح مربوطه از لکه های روغن و هر باقیمانده ای از قیر ,رنگ ,پوشش واریر پاک میشود.

از آنجا که نمیتوان از مقدار مشخصی از شکستگی ونرم شدن لایه زیرین جلوگیری نمود بنابراین پاک کردن مکانیکی بیان شده در بند 04020201 از اهمیت فراوانی برخوردار خواهد بود . در نتیجه این روش برای پاک کردن بتون مسلح با پوشش نازک ,اجزا و یا عناصر شکننده و یا پوششهای سیمانی و سایر سطوح با دانه بندی سبک توصیه نمی گردد.

این طریقه با رعایت مقررات اجرایی DVS  0302 اتخاذ خواهد گردید.

0402023 خرد کردن وبریدن

برای برداشتن لایه های کلفت تر،ازیک دستگاه برش خردکننده (chipping) یا تراشنده)(milling استفاده می شود.

از آنجا که نمیتوان از مقدار مشخصی از شکستگی یا نرم شدن لایه زیرین در این روش جلوگیری نمود ،پاک کردن مکانیکی بیان شده در بند فرعی 4020201 از اهمیت فراوانی برخوردار خواهد بود . در نتیجه این روش برای پاک کردن بتون مسلح یا پوشش نازک ،اجزا یا عناصر شکننده و یا پوشش سیمانی و سایر سطوح با دانه بندی سبک توصیه نمی گردد.

این طریقه با رعایت مقررات اجرایی DVS  0302 اتخاذ خواهد گردید.

0403 خشک شدن

سطوح بتون باید قبل از اجرای پوشش حفاظتی کاملاً خشک گردد. پیمانکار مسئول اجرای پوشش حفاظتی باید درجه رطوبت باقیمانده را ارزیابی و اطمینان حاصل نماید که حدود مادیر مشخص شده بوسیله سازنده رعایت گردیده اند. رطوبت موجود که باید توسط یک وسیله مناسب اندازه گیری گردد،نباید تا عمق 2 میلیمتری از 4% فراتر رود. اما باید توجه داشت که سیستمهای پوششی که رطوبت موجود بالاتر از آنرا هم میتوانند تحمل کنند نیز موجود میباشد.

باید از خشک کردن به کمک تسریع کننده ها خود داری گردد. هرجا که این امر اجتناب ناپذیر باشد . باید آنرا حداقل 7 روز پس از قالب ریزی بتون شروع کرد. با افزایش تدریجی درجه حرارت باید ترتیبات مقتضی جهت تهویه مناسب را اتخاذ نمود.درجه حرارت سطح بتون نباید از0C 50 فراتر رود . خشک شدن خیلی سریع میتواند باعث خسارت بتون،پوشش واندود سیمانی گردد.

0404 درجه حرارت

مشخصات مربوط به درجه حرارت مورد لزوم پوشش در سایر بخشهای این استاندارد درج شده است.

 استانداردها و سایر اسناد مورد اشاره

 

 

DIN 1045

استفاده بتون در ساختمان ،طراحی و ساخت

بخش اول

DIN 1055

طراحی بار های ساختمانها،انبار داری مواد ،مصالح ساختمان و سازه ها ،وزن سازه و زاویه اصطکاک

بخش دوم

DIN 1055

طراحی بارهای ساختمانها،خصوصیات خاک ،چگالی ،زاویه اصطکاک ،چسبندگی و زاویه اصطکاک دیوار

بخش سوم

DIN 1055

طراحی بارهای ساختمان ،بارهای وارده

بخش چهارم

DIN 1055

طراحی بارهای ساختمان ،بارهای وارده ،نیروهای باد وارده بر ساختمانهای در خطر ارتعاش

بخش پنجم

DIN 1055

طراحی بارهای ساختمان ،بارهای وارده ،بار برف ویخ

 

DIN 1072

پلهای ماشینرو وپیاده رو،طراحی بارها

بخش اول

DIN 4227

سازه های بتونی معمولی تمام یا قسمت پیش تنیده

بخش دوم

DIN V 4227

بتون پیش تنیده ،سازه هایی که بخشی از آنها پیش تنیده شده است.

بخش ششم

DIN V 4227

بتون پیش تنیده :سازه های بتونی بدون عمل مرکب

بخش اول

DIN 18195

آب بندی بناها و ساختمانها ،کلیات و تعاریف

بخش دوم

DIN 18195

آب بندی بناها و ساختمانها ،مصالح

بخش سوم

DIN 18195

آب بندی بناها و ساختمانها ،فراوری مواد

بخش چهارم

DIN 18195

آب بندی بناها و ساختمانها ،عایقکاری در مقابل رطوبت زمین ،طراحی واجرا

بخش پنجم

DIN 18195

آب بندی بناها و ساختمانها ،عایقکاری در مقابل آبی که هیچ فشار هیدرو استاتیکی اعمال نمیکند،طراحی و اجرا

بخش ششم

DIN 18195

آب بندی بناها و ساختمانها ،عایقکاری در مقابل آب بندی بناها و ساختمانها ،عایقکاری در مقابل آبی که فشار هیدرو استاتیکی از بیرون اعمال نمیکند،

طراحی و اجرا

 

DIN 18202

تلرانسهای ساختمان،بنا ها

بخش اول

DIN 18516

محوطه بیرونی بدون تحمل بار و تهویه پشت ساختمان ،الزامات و آزمایش

بخش اول

DIN 18550

اندود واجرا ،مفاهیم و الزامات

بخش اول

DIN 18560

سیمان کاریهای کف :مفاهیم ،الزامات کلی و آزمایش

بخش اول

DIN 28052

پوششها وانواع لاینینگ حفاظتی غیر فلزی برای سازه های بتونی در کارخانه های فرایندی ،مفاهیم وموازین انتخاب

 

دستور العملهای اجرایی DAfstb برای حفاظت وتعمیر سازه های بتونی (نسخه منتشر شده در مرداد1369)

راهنمای DAfstb:توضیحات DIN 1045  در مورد بتون و بتون مسلح (نسخه منتشر شده در تیرماه 1367)

دستور العمل اجراییDVS 0302:پاک کردن بتون با شعله

سایر استانداردها و اسناد مربوطه

بخش اول

DIN 1053

بناهای دارای طراحی ساده :طراحی وساخت

بخش دوم

DIN 1053

بناهای طراحی شده بر اساس آزمایشات کیفیت مناسب بودن ،طراحی وساخت

بخش دوم

DIN 18550

اندود واجراء: ملاتهای دارای عنصر پیوند دهنده معدنی ،اجرا

بخش اول

DIN 18800

سازه های فلزی ،طراحی وساخت

 

راهنمای DAfStb:ساختمانهای بتونی در ارتباط با مواد آلاینده آب

طبق بندی ثبت شده بین المللی

B 01 J 019/02

C 04 B 041/61

E 04 B 001/64